Οι εποχές που ζούμε…
Πάντα φανταζόμουν πως οι σκηνοθέτες με ιδιαίτερο στυλ (ή τελοσπάντων οι δυνητικοί σκηνοθέτες), βλέπουν τα πράγματα κάτω από ένα διαφορετικό πρίσμα, κι αυτό τους κάνει ξεχωριστούς. Παραδείγματος χάριν, δεν μπορώ να διανοηθώ πως ο πολυαγαπημένος Tim Burton δεν βλέπει τα πάντα λίγο μακάβρια στην καθημερινότητά του. Είμαι σίγουρος πως μπορεί να διαβάζει για έναν ξυλοδαρμό στην εφημερίδα, κι ενώ όλοι εμείς οι εχέφρονες (τουλάχιστον έτσι δηλώνουμε) προσπαθούμε να μην σκεφτούμε ούτε ένα καρέ από το περιστατικό, ούτε να μπούμε στην ψυχολογία του θύματος, παρέχοντας μία συμπόνοια εκ του ασφαλούς, ο Τιμάκος σίγουρα μπαίνει στο πετσί όχι μόνο του θύματος, αλλά και του θύτη. Φαντάζεται το υγρό, γλιτσιασμένο, σκοτεινό υπόγειο WC ενός μπαρ στο ανατολικό Βερολίνο όπου μπορούσε να είχε διαδραματιστεί το γεγονός, οσφρίζεται τη μούχλα, νιώθει το τσούξημο που φιλοξενείς για πολύ ώρα μετά από κάθε χτύπημα, αντιλαμβάνεται πως με το πρώτο χτύπημα στο κεφάλι, έχεις αρχίσει να χάνεις την ισορροπία σου…
Τέλος πάντων, εκεί που θέλω να καταλήξω είναι στο εξής: ότι η εποχή που ζούμε είναι φανταστική. Δεν διαφέρει σε γοητεία, από σκηνές ταινιών διαδραματιζόμενων σε εποχές ποτοαπαγόρευσης ή πολέμων, σε καιρούς χούντας, κατοχής ή dustbowl. Κάποιοι επιλέγουν να είναι νοσταλγοί, αν και για να είμαι ειλικρινής η νοσταλγία ήταν καλύτερη τα παλιά τα χρόνια! Χε.
Όχι, πάντα ηλίθια μου φαινόταν η νοσταλγία. Ναι, φεύγεις από μια πόλη για να σπουδάσεις κάπου αλλού; Και λες στους φίλους σου ότι θα σου λείψουν; Και αφού φύγεις, κοιτάζεις με τις ώρες slideshows από τα χρόνια που περάσατε μαζί;
Μόλις σπατάλησες χρόνο, που θα μπορούσες να τον αφιερώσεις με το να κρατήσεις μια, ομολογουμένως υπό δυσκολότερους όρους πλην αξιοπρεπέστατη, επαφή εξ αποστάσεως ή να κάνεις μια βόλτα πίσω στην πρώτη πόλη.
Άλλο παράδειγμα νοσταλγίας: μαθητικά χρόνια. Σκόπευα να αφιερώσω μια παράγραφο για να εξηγήσω πως και με τον Χίτλερ να περνούσες Δευτέρα έως Παρασκευή, 7ωρα βαρετών μαθημάτων με κακή διατροφή, θα γινόσαστε κολλητοί, αλλά δεν αξίζει τον κόπο καν. Τόσο ηλίθια μου φαίνεται η νοσταλγία.
Περεκτρέπομαι βέβαια, γιατί μιλούσα για την εποχή που ζούμε. Είναι γαμάτη, αισθητικά τουλάχιστον. Από που να αρχίσω, κάμερες παντού και διαφορετικές αρχές εφαρμογής του νόμου, μυστικοί πράκτορες της ΕΥΠ να σπάνε περσι τέτοιο καιρό βιτρίνες για να αμαυρώσουν την απολύτως διακιολογημένη εξέγερση των πολιτών, κατευθυνόμενα μέσα μαζικής ενημέρωσης. Στα 100 μέτρα από εκεί που πίνεις το freddoccino σου, γίνονται διαδηλώσεις και πετάνε πέτρες και μολότοβ. Πας σινεμά, και ξέρεις πως οι μισοί φέρουν ιούς της γρίπης με διόλου πιασάρικα ονόματα (για το Η1Ν1 μιλάω, γιατί “η γρίπη των χοίρων” τα έσπαγε!) και παρ’ όλα αυτά, κάνεις τη ζωή σου κανονικά. Τα τελευταία χρόνια, οι περισσότεροι άνθρωποι έχουν γίνει στρατιωτάκια του lifestyle και του greek dream…
(Τεράστια παρένθεση για να εξηγήσω τι είναι κατ’ εμέ το greek dream: Πολλοί κοροϊδεύουν τους Αμερικανούς και καλά κάνουν γιατί οι περισσότεροι εξ αυτών είναι ηλίθιοι, αλλά δυστυχώς πιστεύω πως τους ξεπερνάμε σε ποσοστιαία κλίμακα. Κοροϊδεύουν λοιπόν, γιατί “δουλεύουν μια ζωή για μια δουλειά στην πόλη κι ένα σπίτι με κήπο στα προάστια. χαζοαμερικάνοι, όλοι ίδιοι είναι δεν έχουν προσωπικότητα” και τέτοιες ανοησίες. Η δική μας πιο θλιβερή εκδοχή του ονείρου, είναι ένα μικροσκοπικό διαμέρισμα στο απάνθρωπο αστικό κέντρο, ώστε εκεί να μεγαλώσουν τα παιδιά μας και να μην παίξουν ποτέ έξω, ούτε να αναπνεύσουν καθαρό αέρα, ώστε να καταγραφεί στο κορμί τους η κοινωνικοοικονομική τους άτυπη κάστα, αυτού που αποκαλώ εγώ ούμπερ λούμπεν προλεταριάτου (über + lumpen proletariat) και φυσικά ένα εξοχικό στο τοπικό θέρετρο (Χαλκιδική, Βάρκιζα, what have you…) στο οποίο μεταβαίνουν με τη σούπερ Audi/Mercedes σκοτώστρα τους γιατί “τι θα πει ο κόσμος αν έχουμε παλιό αμάξι”, όποτε δεν συχνάζουν σε μία μπουζουκερί, φουλ στον καπνό, μηδέν εξαερισμό, με κακής ποιότητας αλκοόλ και πλέιμπακ 9 στις 10. Κι εννοείται πως όλα τα άνωθι, διανέμονται σε 3-4 πιστωτικές κάρτες και 2-3 δάνεια.)
ενώ ταυτόχρονα έχουν ξεχάσει πως να είναι ευτυχισμένοι. Ανοίγεις το Star και βλέπεις να προσκυνάνε την Βίσση και την Βανδή και αναρωτιόμαστε γιατί όλα τα παιδάκια θέλουν να γίνουν αοιδοί. Εκτός αν είναι το δικό μας παιδί, οπότε είναι ο νέος Παβαρότι. Μεσούσης μιας απαρατήρητης και ανεξιχνίαστης μάστιγας καρκίνου, λόγω δημοσιότητας της γρίπης ή της οικονομικής κρίσης ή ξέρω εγώ… Ίσως και γιατί αν την προσέχαμε, θα έπρεπε να ρίξουμε ένα βλέφαρο σε αυτά που τρώμε και πίνουμε. Σε μια χώρα που βουλιάζει στο χρέος. Με ένα εκπαιδευτικό σύστημα κουκουρούκου. Με ένα βιωτικό επίπεδο κάτω από το υποφερτό. Με διατροφή φαστ φουντ. Με επιδόματα θέρμανσης, σε λίγο θα αρχίσουν και τα συσσίτια, υποθέτω. Με μια κοροϊδία βασικού μισθού 700 ευρώ. Κι αν! Μη μιλήσω για ένσημα και υπερωρίες. Με βάρβαρα μέσα μαζικής μεταφοράς που γεμίζουν ανθρώπους ασφυκτικά. Με παρκάρισμα 1 χλμ από το σπίτι σου και κίνηση στους δρόμους. Με κουκουλοφόρους=γνωστούς/αγνώστους. Με κυβερνήσεις που δεν κάνουν τίποτα πέρα από κινήσεις/πυροτεχνήματα.
Δεν ξέρω για εσάς, αλλά αν εγώ ήμουν σκηνοθέτης (που πολύ θα ήθελα!) θα το έβλεπα σαν μια ταινία, βασισμένη σε ένα ζοφερό βιβλίο καταστροφής τύπου 1984. Με κατασκόπους, με όπλα, με κατευθυνόμενα και κατευθύνοντα media, με ανακρίσεις και βόμβες. Φαγητά που αλλοιώνουν την μορφή των ανθρώπων. Με προαποφασισμένο τρόπο ζωής από το σχολείο μέχρι την υπερήλικη σύνταξή τους. Κάτι σαν το 1984 να συναντά το V for Vendetta και το Matrix…
Και ναι, κάποιοι θα με πουν συνωμοσιολόγο. Ίσως γιατί δεν κοιτούν τριγύρω με κριτικό βλέμμα, ίσως γιατί είμαι θεοπάλαβος. Αλλά αδιαφορώ και το παίζω τόσο υπεράνω, που θα τους ευχαριστήσω στην ομιλία μου αποδοχής του Όσκαρ ξενόγλωσσης ταινίας…
